Yazı Detayı
06 Ekim 2019 - Pazar 20:12 Bu yazı 948 kez okundu
 
TEPE MEZARLIĞI
Abdurrahman ZEYNAL
a.zeynal@hotmail.com
 
 

Erzurumun eski mahallelerinden biri Veyisefendi Mahallesidir. Doğusunda tarihî Karskapı, güneyinde bugün olmayan toprak tabyaların bir bölümü, batısında Darağacı, Kadana Mahallesi, Kuzeyinde Yeğenağa ve Emin Kurbu mahalleri bulunmaktadır. Pek çok sokağa sahip mahalleden günümüze Dilek, Sergender, Sönmez, Sancak, Şehit Mehmet Gündüz Hev, Kumlu, Emin sokak ile Kümbet Caddesi hala varlığını korumaktadır.
Her pazar olduğu gibi sabahın ilk ışıklarıyla yine cadde, sokak ve meydanlardayım. Yürüyorum. Hedefim Veyisefendi Mahallesine gidip Tepe Mezarlığına çıkmak ve Erzurum'u seyretmek.
Ekim ayının ilk pazarı. Hava enfes. Berrak. Nem yok. Ciğerler bayram ediyor. Henüz egzoz gazı çevreye yayılmamış.
Kadana, Hacı Cuma, Darağacı mahallerinin yerinde yeller esiyor. Dünün evlerinin yerinde mevsimlik otlar büyümüş. Taş toprak iç içe. Sadece Kadana, Hacı Cuma, Taşmescit ve Yukarı Habip Efendi camileri kalmış. Onlarda olmayan cemaatlerini beklemekte.
Cadde ve sokaklarda ibretle gezerken nihayet arzu ettiğim "Tepe Mezarlığına" çıkıyorum. Genç bir arkadaş kuş uçuruyor. Hasbıhal ediyoruz.
İlk sorum burada mezarlar varmış, neredeler? Genç...! Aman dikkat edin ayaklarınızın altında mezarlar var..! Birden dikkat kesildim..! Yok olmaya yüz tutmuş, mezar taşları toprağa gömülmüş, üzerleri yol yapılmış olduğunu görünce irkildim.!?? Eyvah.....!
Eyvah nerede bu tarihi "Tepe Mezarlığı" dememle genç arkadaş aha buralar demez mi? Evet onlarca, yüzlerce mezarlık toprağa gömülmüş, kurtarılmayı beklerken definecilerinde pek çok mezarı altın bulma amacıyla tahrip etmiş...!
Bu yetmezmiş gibi yüzlerce mezar yok edilerek yerlerine gecekondular yapılmış, insanlara ev olmuş. Anlayacağınız mezarlıklar gece kondu bölgesine çevrilmiş.
Sonra şimdilerde şehrin su deposu olarak kullanılan şehre hakim bir tepeye çıktım. Etraf yıkılmayı bekleyen gecekondu evlerle dolu. Burada mezarlar tahrip edilmiş, bir tek mezar kalmış. Başına bir tabela konulmuş. "Aydın Baba" .
Pazar olduğu için ağır ağır çevreye bakarak şehrin muhteşem siluetini görüyorum. Tam doğuda Aziziye , Mecidiye tabyaları, Aşağıda Firdevsoğlu kışlası biraz ilerisinde tepede bugün yok edilmiş "Süt Nişan Tabyası ve Süt Nişan Şehitliği". Şehitliğin yok olmasının yanında Tepe Mezarlığının akıbetini yaşamış ve şehit mezarları üzerine gece kondular yapılmış...!
Tepenin tam kuzeyinde Büyükşehir Belediyesince yeniden yapılmış, düzenlenmiş, gerçekten güzel ve modern bir semt garajının ve semt pazarının varlığı insanın biraz sevinmesine sebep oluyor.
Pazar günleri kurulan alış veriş pazarı binlerce insanın akımına uğramış, herşeyin satıldığı bir panayıra dönüşmüş. Her tür insanı görebileceğiniz bu pazarda yok yok.
Paslanmış penseler, hurdaya çıkmış makineler, kazmalar, kürekler, çiviler, elbiseler, ayakkabılar daha neler neler. Tarif edilmez ancak bir kaç saat ayırmak suretiyle gezilip görülebilir.
Bütün bu yıkıntılar arasında tarihî Üveysefendi Cami sizi karşılamakta. Üveysefendi 18 asırda yaşamış alim bir insandı. Kendi adıyla anılan bu camiyi yaptırmış, ahfadı çoğaldıkça bu bölgeye yerleşmiş, oluşan mahalleye de isim olarak Veyisefendi Mahallesi denilmişti.
Durak Bey(Sakarya) 1910'larda "Hadikatü'l Ahrar" gazetesini çıkarmış, 1911 yılında Emniyet müdürlüğü yapmış, Birinci Dünya Savaşında Bitlis Cephesinde Ruslarla savaşmış, Birinci B. M. Meclisinde Erzurum mebusluğu yapmış, Yunanlıların Ankara'ya yaklaşması üzerine Meclisin Kayseri'ye nakledilmesine karşı çıkmış, beline tabancasını takarak Sakarya Savaşına katılmış, soyadı kanunu çıkınca da Sakarya soyadını almış olan bu dadaşın evi de Veyisefendi Mahallesindeydi. Ne yazık ki o ev de yıkılanlar arasında....! Hâlbukî Durak Bey Mecliste "Ben gurup mebusu değil vatan mebusuyum" diyenlerdendi ama onun evini de koruyamadık.
Yürüyüşümü bitirmekte iken Mahallebaşı'nda bir sürprizle karşılaştım. Kadim mesleklerden olan saraçlıktı. İşte karşımda bir dükkân adı da "Güven Saraç Evi". Mehmet Döşer. 1977 yılından beri mesleği icra edenlerdendi. İşin ilginç tarafı Gazi Ahmet Muhtar Paşa Ortaokulunda öğretmenliğini yapmış olmamdı. Öyle olunca da derin bir sohbete başladık. Dedesi Tayfur Usta DDY'nın yollarında çalışmış, ray döşemiş, babası Sebahattin Döşer ise 1950-85 arasında Saraçlık yapmış, mesleği oğluna öğretmişti.
Neyse. Bu günlükte bu kadar.

 
Etiketler: TEPE, MEZARLIĞI,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
29 Kasım 2021
ERZURUM YEŞİL MERCİMEK SATIYOR BURSALI TÜCCARLAR ALIYORDU
50 Okunma.
15 Kasım 2021
DOSTLARLA HASBİHAL
214 Okunma.
08 Kasım 2021
TAZEGÜL KÖYÜNDE SOSYAL VE KÜLTÜREL HAYAT
145 Okunma.
30 Ekim 2021
ÇÜRÜME FELAKETTİR...!
176 Okunma.
25 Ekim 2021
ERZURUM SEVDALISI ALBAY SABRİ TOPDAĞI
587 Okunma.
10 Ekim 2021
DEVLETİN KALEMİYLE HESAPLANMIŞ BALI YEMEM
210 Okunma.
04 Ekim 2021
TAFTA TABYASI(ŞAHAP PAŞA KIŞLASI)
190 Okunma.
27 Eylül 2021
DAR HAT VEYA DEKOVİL HATTI
1117 Okunma.
20 Eylül 2021
TATAR BÖREĞİ İSTEĞİ VE GÖZLERDEN AKAN YAŞLAR
160 Okunma.
01 Eylül 2021
SİZ HİÇ VİCDANINIZIN SESİNE UYDUNUZ MU?
285 Okunma.
29 Ağustos 2021
23 KALEM MALDAN ERZURUMDA VERGİ ALINMAYA ...!
226 Okunma.
12 Ağustos 2021
NEDEN DERS ÇIKARAMIYORUZ?
294 Okunma.
08 Ağustos 2021
SİZ HİÇ GÖK YÜZÜNE BAKTINIZ MI ?
268 Okunma.
24 Temmuz 2021
23 TEMMUZ TÖRENLERİ DAHA GÜZEL OLABİLİRDİ
266 Okunma.
13 Temmuz 2021
İNSAN ERZURUM'DAN NEDEN GÖÇ EDER
600 Okunma.
10 Temmuz 2021
ERZURUM DEYİNCE
313 Okunma.
29 Haziran 2021
ERZURUM'DA HAMAMA GİTMENİNDE KÜLTÜRÜ VARDI
364 Okunma.
14 Haziran 2021
GENÇ KARDEŞLERİME ÖĞÜTLER
407 Okunma.
24 Mayıs 2021
NAHÇİVANA YOLCULUK
416 Okunma.
12 Mayıs 2021
İSRAİL ZULMÜ VE SÖZDE MÜLÜMANLAR
425 Okunma.
08 Mayıs 2021
KADİR GECESİ ÖNCESİNDE MUTLAKA BUNLARI YAPIN
400 Okunma.
25 Nisan 2021
İSYAN EDİYORUM
506 Okunma.
23 Nisan 2021
HATIRAMDAKİ 23 NİSAN
309 Okunma.
19 Nisan 2021
ERZURUM BARLARI VE DR ORHAN YÜCE
320 Okunma.
27 Mart 2021
MİLLİ ŞUUR
686 Okunma.
08 Mart 2021
ANAMIN ŞAHSINDA TÜM KADINLARA
383 Okunma.
21 Şubat 2021
DR. MELİH ZEYNAL'IN HATIRASINA
468 Okunma.
15 Şubat 2021
ERZURUM BARLARININ YAŞAYAN DUAYENİ HAMİT YAVUZER
419 Okunma.
08 Şubat 2021
Erzurum'un yüz akı Doktor Sadık Yalçın
487 Okunma.
31 Ocak 2021
Hocam Bedir Avcı
549 Okunma.
24 Ocak 2021
SEVDASI ERZURUM OLAN MUZAFFER TAŞYÜREK
572 Okunma.
22 Ocak 2021
ERZURUM DERGİLERİNİN DUAYENİ NACİ ELMALI
476 Okunma.
10 Ocak 2021
ERZURUMUN YÜZAKI Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
570 Okunma.
03 Ocak 2021
VAKIF İNSAN ERDAL GÜZEL
668 Okunma.
28 Aralık 2020
ERZURUM’ DA SAVUNMA DUAYENİ SADRETTİN HAŞILOĞLU
702 Okunma.
29 Kasım 2020
YİĞİT YÜREKLİ, DADAŞ HAKKI MEZARARKALI HOCAMA
903 Okunma.
24 Kasım 2020
ERZURUM EĞİTİMİNE HİZMET ETMİŞ ÖĞRETMENLERİMİZ
658 Okunma.
15 Kasım 2020
1900-1955 YILLARI ARASINDA ERZURUM'UN DİN ADAMLARI
624 Okunma.
09 Kasım 2020
ERZURUM MÜFTÜLÜĞÜNE AÇIK MEKTUP
570 Okunma.
03 Kasım 2020
ÖLÜM VE YALNIZLIK
552 Okunma.
29 Ekim 2020
TEVFİK FİKRET, MEHMET AKİF ERSOY
634 Okunma.
10 Ekim 2020
ERZURUM'LU NİYE YETİM HOCA DEDİ
783 Okunma.
29 Eylül 2020
ERZURUM VEREM SAVAŞ DERNEĞİ
698 Okunma.
18 Eylül 2020
ORTA ÖĞRETİME GENEL BAKIŞ
656 Okunma.
15 Eylül 2020
KAĞITÇILIĞIN TARİHİ VE SEKA'NIN KAPATILMASI
606 Okunma.
04 Eylül 2020
ERZURUM EĞİTİM TARİHİ MÜZESİ
851 Okunma.
29 Ağustos 2020
30 AĞUSTOS ZAFERİ VE İKİ TAZEGÜLLÜ
760 Okunma.
19 Ağustos 2020
AMERİKALILAR BUNLARI YAPARKEN NEREDEYDİNİZ?
836 Okunma.
11 Ağustos 2020
HİLÂFET HALİFELİK TARİHSEL SÜREÇ
713 Okunma.
02 Ağustos 2020
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA AÇIK MEKTUP
761 Okunma.
28 Temmuz 2020
101 YIL ÖNCE ERBAA VE ERZURUM'LU NAHİYE MÜDÜRÜ
706 Okunma.
19 Temmuz 2020
YAYLADA BİR NEHİR: KARASU
849 Okunma.
14 Temmuz 2020
TARİHÎ TÜRK YURTLARINDA EMPERYAL OYUNLAR SONA ERMELİDİR.
638 Okunma.
20 Haziran 2020
KAHRAMAN DOKTORLAR VE KOVİT -19 ÜZERİNE
831 Okunma.
31 Mayıs 2020
AÇIK HAVADA CUMA NAMAZI
868 Okunma.
26 Mayıs 2020
KORONA BİZİ AKILLANDIRAMADI...!
706 Okunma.
04 Mayıs 2020
KORONA ERZURUM VE ÖLÜM
1303 Okunma.
28 Nisan 2020
REFORMİST VE MUHAFAZAKAR AYDINLARIN ÇELİŞKİSİ
803 Okunma.
09 Nisan 2020
CAMİDE DEĞİL TOPLUM HAYATINDA DA SAFLARI SIKLAŞTIRIN
963 Okunma.
29 Mart 2020
GÜCÜM ARTIK SADECE DUAYA YETİYOR
999 Okunma.
24 Mart 2020
GÜN TEDBİR ALAMA,BARIŞ VE KARDEŞLEŞME GÜNÜDÜR
835 Okunma.
22 Mart 2020
Hiç bir insan kendi yanlışını İslâm'a mal etmesin
693 Okunma.
16 Mart 2020
KORONA'DAN ÖNCE, KORONA'DAN SONRA
878 Okunma.
02 Mart 2020
GÖÇ,HİCRET,SÜRGÜN
1052 Okunma.
09 Şubat 2020
FİLİSTİNDE SON TANGO ve TRUMP
994 Okunma.
02 Şubat 2020
DEPREM VE KADER
865 Okunma.
21 Ocak 2020
2020 YILINDA ÖZELEŞTİRİ YAPMAK
850 Okunma.
14 Ocak 2020
KALKINMA AMA NASIL?
859 Okunma.
06 Ocak 2020
MEHDİ İLE YEHOVA'NIN SAVAŞINA HAZIR OLUN
1032 Okunma.
01 Ocak 2020
NOEL YÂ DA YILBAŞI
944 Okunma.
15 Aralık 2019
SİZ HİÇ HODAK OLDUNUZ MU?
1190 Okunma.
03 Aralık 2019
ERZURUMUN SORUNLARI VE SİYASİLERE ÇAĞRI
996 Okunma.
23 Kasım 2019
ÖĞRETMEN HATIRALARI OKUNUR
945 Okunma.
11 Kasım 2019
NE OLDU BİZE, BU GİDİŞ NEREYE?
1409 Okunma.
31 Ekim 2019
ERZURUMUN GERİ KALMASININ ZİHİN KODLARI
962 Okunma.
26 Ekim 2019
BARIŞ PINARI HAREKATI KAHRAMAN ORDUMUZ VE SONUÇLARI
903 Okunma.
23 Ekim 2019
ERZURUM'U TANITABİLİYOR MUYUZ?
939 Okunma.
20 Ekim 2019
Sultan Melik Mahallesi ve diğerleri...
1179 Okunma.
16 Ekim 2019
DARAĞACI MAHALLESİ
907 Okunma.
05 Ekim 2019
İFTİRA
1063 Okunma.
09 Eylül 2019
HACI CUMA MAHALLESİNDEN ERZURUMU SEYRETMEK
1544 Okunma.
05 Eylül 2019
ERZURUM İLE SİVAS'IN SİYASETTEKİ AĞIRLIĞI
916 Okunma.
29 Ağustos 2019
ILICA: NEREDEN NEREYE
1142 Okunma.
28 Ağustos 2019
ASKERİ MEKTEPLERİN KISA GEÇMİŞİ
1292 Okunma.
18 Ağustos 2019
BENİMLE YÜRMEK İSTER MİSİNİZ?
1096 Okunma.
13 Ağustos 2019
ALLAH'U EKBER DAĞINDA DONARAK ŞEHİT OLANLARI ANMA VE UYKU TULUMU
1046 Okunma.
02 Ağustos 2019
SÜLEYMAN NECATİ VE ERZURUM
1071 Okunma.
20 Temmuz 2019
100. YILINDA MİLLİ MÜCADELE VE ERZURUM -1
999 Okunma.
17 Temmuz 2019
SON ARZUSU OLAN TATAR BÖREĞİNİ YAPAMAMIŞTI
1015 Okunma.
11 Temmuz 2019
SAYIN VALİM VE KÜLTÜR MÜDÜRÜNE TEŞEKKÜRLER
1180 Okunma.
06 Temmuz 2019
BAYRAKTAR'DAN KARAYAZI'YA
1034 Okunma.
19 Haziran 2019
Bir Şehadet Üzerine İnanları Düşünmeye Çağırmak
1134 Okunma.
09 Haziran 2019
TÜRK COĞRAFYASINDA ETNİK TAHRİK YAPILMAMALIDIR
1137 Okunma.
03 Haziran 2019
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI'NA AÇIK MEKTUP
1235 Okunma.
19 Mayıs 2019
100 YIL ÖNCE 19 MAYIS
1110 Okunma.
10 Mayıs 2019
KAYBETTİK...! MAĞLUP OLDUK...!
1087 Okunma.
07 Mayıs 2019
Dil...
1285 Okunma.
25 Nisan 2019
ERZURUM KİTAP FUARI
1544 Okunma.
21 Nisan 2019
Kuyumcu Hafız Nusret Gedik
1627 Okunma.
14 Nisan 2019
YEŞİL MERCİMEK ÜRETİMİ VE ÇÖZÜM
1393 Okunma.
26 Mart 2019
ÖNLÜK, FORMA ve AİDİYET DUYGUSU
1328 Okunma.
17 Mart 2019
ŞEHİT BURAK TATAR'IN SON VASİYETİ
1415 Okunma.
12 Şubat 2019
PALANDÖKEN BELEDİYESİ ve BEYAZ ŞEHİR PALANDÖKEN DERGİSİ
2012 Okunma.
10 Şubat 2019
KARA TREN VE ERZURUM İSTASYONU
1325 Okunma.
05 Şubat 2019
HEYBELİADA PAPAZ MEKTEBİ VE RUM OKULLARI
1865 Okunma.
16 Ocak 2019
KENEVİR EKİMİNDEN BEZİRHANELERE
1640 Okunma.
06 Ocak 2019
RADİKAL İSLAMCILARIN DEĞİŞİMİ
1439 Okunma.
25 Aralık 2018
SARIKAMIŞ ANMA TÖRENLERİ Er-Vak'ın ESERİDİR
1558 Okunma.
03 Aralık 2018
TARIMSAL ÜRETİM NASIL ARTIRILIR
1808 Okunma.
17 Kasım 2018
TUZAK VE PROVAKATÖR
1782 Okunma.
14 Kasım 2018
OSMANLI PAY EDİLİRKEN
1439 Okunma.
04 Kasım 2018
AZİZİYE TABYALARI, NENE HATUN VE 9 KASIM RUHU
1799 Okunma.
31 Ekim 2018
Av. Tuncer Aktaş Güzel İnsandı
1476 Okunma.
21 Ekim 2018
TARİHÎ TÜRK-ERMENİ MESELESİNE KISA BİR BAKIŞ…
1584 Okunma.
14 Ekim 2018
Güzel Bir Bürokrat
2202 Okunma.
02 Ekim 2018
BÜYÜK SELÇUKLU VEZİRİ NİZAM'ÜL-MÜLK
1952 Okunma.
26 Eylül 2018
NE OLDU BİZE?
2059 Okunma.
17 Eylül 2018
Erzurum'un Yeni Milli Eğitim Müdürünü Neler Bekliyor?
1544 Okunma.
09 Eylül 2018
Duymak istemiyorum!
1974 Okunma.
02 Eylül 2018
Erzurum'da Eğitim Çıkmazı ve Yeni Müdürden Beklentilerimiz
1772 Okunma.
29 Ağustos 2018
TÜRK ORDUSU VE ZAFER BAYRAMI
1520 Okunma.
13 Ağustos 2018
Türkiye-ABD'nin 71 yıllık müttefikliği üzerine
2294 Okunma.
05 Ağustos 2018
ERZURUMUN ALTIN YILLARI(1948-1985)
1871 Okunma.
03 Ağustos 2018
ERZURUM RADYOSU KAPATILMASIN
1471 Okunma.
30 Temmuz 2018
OSMANLI TOPLUMU VE BÜROKRASİ
1702 Okunma.
23 Temmuz 2018
23 TEMMUZ ERZURUM KONGRESİ
1785 Okunma.
17 Temmuz 2018
Mehmet Sekmen Başkanıma Açık Mektup
1633 Okunma.
06 Temmuz 2018
ERZURUM'DAN NARMAN'A
1977 Okunma.
04 Temmuz 2018
Adalet Yine Adalet
1768 Okunma.
27 Haziran 2018
Taş Kalpli!
2062 Okunma.
07 Haziran 2018
Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
3488 Okunma.
03 Mayıs 2018
2026 KIŞ OLİMPİYATLARI ERZURUM'A
2701 Okunma.
28 Nisan 2018
Özlemim...
1924 Okunma.
13 Nisan 2018
Milli Eğitim Bakanlığı Tartışılırken
2004 Okunma.
05 Nisan 2018
Acı, Dram ve Çaresizlik
1705 Okunma.
02 Nisan 2018
Gün Batımında Erzurum Ovası
1884 Okunma.
29 Mart 2018
Milli Eğitim Bakalığı'na Açık Mektup
2039 Okunma.
26 Mart 2018
Erzurum sokaklarında kısa bir tur
1926 Okunma.
21 Mart 2018
BİBİLİK oyununu oynadınız mı?
2132 Okunma.
13 Mart 2018
12 Mart Erzurum'un Kurtuluşu ve Yapılan Yanlışlar
2858 Okunma.
05 Mart 2018
Mehmetçik Vakfı ve Afrinde Mehmetçik
2109 Okunma.
14 Şubat 2018
İnsan ve Şeytan Arkadaş Olursa
2241 Okunma.
02 Şubat 2018
O, Bizim Namusumuzu Korudu
2122 Okunma.
26 Ocak 2018
İbrahim Erkal Kültür Merkezi
2172 Okunma.
23 Ocak 2018
Kan Sınırları Haritasından Afrin'e
1964 Okunma.
11 Ocak 2018
Topdağı Caddesi'nden Mecidiye Tabyası'na
2115 Okunma.
06 Ocak 2018
Sarıkamış Anma Törenleri ERVAK'ın Eseridir
1938 Okunma.
02 Ocak 2018
2017 yılı Erzurum Değerlendirmesi
1885 Okunma.
27 Aralık 2017
Şehit oldular...
1865 Okunma.
16 Aralık 2017
Erzurum'da kapanan fabrikalar
3589 Okunma.
07 Aralık 2017
Kudüs ve Mescid-i Aksa'nın Kısa Tarihçesi
2219 Okunma.
25 Kasım 2017
Kanmayın, kandırılmayın, kandırmayın...
2114 Okunma.
23 Kasım 2017
Öğretmen Olmak
2076 Okunma.
16 Kasım 2017
Taziye Çadırı Kaldırılsın!
2575 Okunma.
11 Kasım 2017
140 yıl sonra Aziziye Tabyalarına yürümek
2031 Okunma.
08 Kasım 2017
Eğitimde Kısır Döngü…
2095 Okunma.
06 Kasım 2017
İftira olmuştan beterdir
2133 Okunma.
27 Ekim 2017
Cumhurıyete giden yol
2016 Okunma.
26 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-3
2102 Okunma.
21 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-2
2134 Okunma.
14 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-1
2267 Okunma.
09 Ekim 2017
Şarapnelin kopardığı kol ve toprağa damlayan kan
2187 Okunma.
04 Ekim 2017
Kağızmana Ismarladım Nar Gele...
2261 Okunma.
02 Ekim 2017
Yöneticilerde İtikafa Girse
1989 Okunma.
27 Eylül 2017
Eğitimde her değişim iflasın göstergesidir
2072 Okunma.
23 Eylül 2017
Ciddi, Ciddiyet,Ciddi Olmak..!
2330 Okunma.
19 Eylül 2017
ERZURUM'DA BİR MEKÂN: HAMZAHANE
2266 Okunma.
Haber Yazılımı