Yazı Detayı
26 Mart 2018 - Pazartesi 23:44 Bu yazı 1858 kez okundu
 
Erzurum sokaklarında kısa bir tur
Abdurrahman ZEYNAL
a.zeynal@hotmail.com
 
 

Güneşli bir pazar  günü Mart ayının dert ayı olduğu deyiminin çok söylendiği saatlerde Prof Dr. Erol Kürkçüoğlu hocamla buluşup tarihi İhmal Cami önünden geçmişin izini sürerek birkaç bilgiye ulaşmak istedik.

Önce 1918 yılının 11 Mart'ına gidip Çamurlu Sokak'ta Ermeni Çetelerince şehit edilen Genceli Milletvekili "Bakü İslam Cemiyesi Hayriyesi Kardeş Kömeği Teşkilatının" kahrmanı Seyitovu anmak ve bu sokağın Erzurum'un kurtuluşunda ifade ettiği acılı anlamı gün yüzüne çıkarmaktı.

Seyidov; 1916-1918 yılları arasında zorda kalan Tük kardeşlerine o zamanın zorlukları içinde  63 000 çuval gıda maddesi, 13273 çuval giyisi getirmiş, Ermenilerin tüm engellemelerine karşılık Müslüman kardeşlerine dağıtmış, muhtemel bir açlığı önlemişti.

Bu kahraman Türk evladını 1918 yılı 11 Martında Çamurlu sokakta Ermeni Çeteleri şehit etmişti. Bu sokakta acaba bir Seyitov anıtı yaptırılabilirmi diye fikir jimnastiği yaptıktan sonra yürümeye devam ederek Demirciler çarşısından geçip 1967 yılında yapılmış olan Başak Camisi'nin güzel minaresiyle ilgili düşüncelerimi hocamla paylaştım.

Aslında amacımız tarihi Kavakkapı veya Ardahan kapıya giderek Fosfor Mustafa Paşa zamanında yaptırılan kapının günümüzdeki durumunu incelemek ve üç koldan şehre giren Osmanlı ordusunun kahramanlarını hatırlamaktı.

Yolumuzun üzerinde 1967 yılında yapılmış olan Fetvacıoğlu Camisi'ni geride bırakarak Kavakkapı'ya yöneldiğimizde bir zamanların Erzurum için kıymet arz eden Dr. Celal Usakalp'ın 1967 yılında yaptırdığı ve özel hastahane olarak tasarlanan binasının önünden geçerken geçmiş yıllar gözümün önünde canlanmış, az ileride kesme taştan yapılmış Kavakkapı'ya ulaşmıştık.

Kapının içler acısı durumunu fotoğraflarken bir tarihe nasıl zarar verilirin muhasebesini yapmış ve ancak böyle zarar verilebilir hükmüne karar vermiştik. Tarihi yapı kırılmış, dökülmüş perişan halde restorasyon yapılacağı günlerin özlemini çekmekteydi. Tarih toprak sular yok edilmiş adeta izleri silinmişti.

Birden 1944 yılında kurulan ve Erzurum yöresinde yetiştirilen  zor zamanlarda yapılmış, Toprak Mahsullerinin  muazzam silolarını gördük. Keşke görmeseydim. Sıvaları dökülmüş, boyaları tahrip olmuş, adeta bir ölünün son manzarasını sergiliyordu.

Köylerde buğdaylar siloya taşınır, ağzına kadar dolar, artan buğdaylar için açık alanda saklama alanları açılır,  üzerleri usulüne göre kapatılarak  un haline getirileceği günleri beklerdi. Ancak geçmişten iz bile yoktu. Bırakın açıkta, silolarda bile buğday yoktu. Ne acı değil mi?

Yürümeye devam ederken karşımıza 1950 yılında Hayvan Hastanesi olarak yapılmış günümüzde Yakutiye Kaymakamlığı olarak hizmet veren binayla karşı karşıya gelmiştik. Birden aklıma bu binanın yerinde geçmişte Kavak Mezarlığı olduğu aklıma gelmiş, içimden bir Fatiha okuma duygusu oluşmuştu.

Önümüzde Cumhuriyet'e giden yolun başlangıcı olan ve Erzurum Kongresine ev sahipliği yapmış, Kongre Binasının sessiz ama dik duruşu kulağıma bir şeyler fısıldar gibiydi.

O da ne 1947 yılında yapılmış olan Aziziye Un fabrikasının yerinde yeller estiğini, bir zamanlar Leyla Hanım Vakfının olduğu bu mekânın önünde tarihi Yeni Han vardı ki 93 Harbinde Hastahane olarak görev yapmış, tarihin izlerini taşımıştı ama  onu da yıkıp yok etmiştik.

2 saat süren gezimiz esnasında tarihin derinliklerine yolculuk yapmış, gördüklerimi siz değerli kardeşlerimle dertleşerek paylaşmak istedim. Hoşça kalın.

 

 
Etiketler: Erzurum, sokaklarında, kısa, bir, tur,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
10 Ekim 2021
DEVLETİN KALEMİYLE HESAPLANMIŞ BALI YEMEM
85 Okunma.
04 Ekim 2021
TAFTA TABYASI(ŞAHAP PAŞA KIŞLASI)
119 Okunma.
27 Eylül 2021
DAR HAT VEYA DEKOVİL HATTI
1050 Okunma.
20 Eylül 2021
TATAR BÖREĞİ İSTEĞİ VE GÖZLERDEN AKAN YAŞLAR
101 Okunma.
01 Eylül 2021
SİZ HİÇ VİCDANINIZIN SESİNE UYDUNUZ MU?
215 Okunma.
29 Ağustos 2021
23 KALEM MALDAN ERZURUMDA VERGİ ALINMAYA ...!
177 Okunma.
12 Ağustos 2021
NEDEN DERS ÇIKARAMIYORUZ?
241 Okunma.
08 Ağustos 2021
SİZ HİÇ GÖK YÜZÜNE BAKTINIZ MI ?
205 Okunma.
24 Temmuz 2021
23 TEMMUZ TÖRENLERİ DAHA GÜZEL OLABİLİRDİ
219 Okunma.
13 Temmuz 2021
İNSAN ERZURUM'DAN NEDEN GÖÇ EDER
540 Okunma.
10 Temmuz 2021
ERZURUM DEYİNCE
257 Okunma.
29 Haziran 2021
ERZURUM'DA HAMAMA GİTMENİNDE KÜLTÜRÜ VARDI
298 Okunma.
14 Haziran 2021
GENÇ KARDEŞLERİME ÖĞÜTLER
342 Okunma.
24 Mayıs 2021
NAHÇİVANA YOLCULUK
363 Okunma.
12 Mayıs 2021
İSRAİL ZULMÜ VE SÖZDE MÜLÜMANLAR
373 Okunma.
08 Mayıs 2021
KADİR GECESİ ÖNCESİNDE MUTLAKA BUNLARI YAPIN
338 Okunma.
25 Nisan 2021
İSYAN EDİYORUM
430 Okunma.
23 Nisan 2021
HATIRAMDAKİ 23 NİSAN
244 Okunma.
19 Nisan 2021
ERZURUM BARLARI VE DR ORHAN YÜCE
264 Okunma.
27 Mart 2021
MİLLİ ŞUUR
610 Okunma.
08 Mart 2021
ANAMIN ŞAHSINDA TÜM KADINLARA
329 Okunma.
21 Şubat 2021
DR. MELİH ZEYNAL'IN HATIRASINA
366 Okunma.
15 Şubat 2021
ERZURUM BARLARININ YAŞAYAN DUAYENİ HAMİT YAVUZER
354 Okunma.
08 Şubat 2021
Erzurum'un yüz akı Doktor Sadık Yalçın
435 Okunma.
31 Ocak 2021
Hocam Bedir Avcı
483 Okunma.
24 Ocak 2021
SEVDASI ERZURUM OLAN MUZAFFER TAŞYÜREK
512 Okunma.
22 Ocak 2021
ERZURUM DERGİLERİNİN DUAYENİ NACİ ELMALI
418 Okunma.
10 Ocak 2021
ERZURUMUN YÜZAKI Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
506 Okunma.
03 Ocak 2021
VAKIF İNSAN ERDAL GÜZEL
605 Okunma.
28 Aralık 2020
ERZURUM’ DA SAVUNMA DUAYENİ SADRETTİN HAŞILOĞLU
596 Okunma.
29 Kasım 2020
YİĞİT YÜREKLİ, DADAŞ HAKKI MEZARARKALI HOCAMA
829 Okunma.
24 Kasım 2020
ERZURUM EĞİTİMİNE HİZMET ETMİŞ ÖĞRETMENLERİMİZ
597 Okunma.
15 Kasım 2020
1900-1955 YILLARI ARASINDA ERZURUM'UN DİN ADAMLARI
562 Okunma.
09 Kasım 2020
ERZURUM MÜFTÜLÜĞÜNE AÇIK MEKTUP
521 Okunma.
03 Kasım 2020
ÖLÜM VE YALNIZLIK
480 Okunma.
29 Ekim 2020
TEVFİK FİKRET, MEHMET AKİF ERSOY
583 Okunma.
10 Ekim 2020
ERZURUM'LU NİYE YETİM HOCA DEDİ
709 Okunma.
29 Eylül 2020
ERZURUM VEREM SAVAŞ DERNEĞİ
634 Okunma.
18 Eylül 2020
ORTA ÖĞRETİME GENEL BAKIŞ
581 Okunma.
15 Eylül 2020
KAĞITÇILIĞIN TARİHİ VE SEKA'NIN KAPATILMASI
550 Okunma.
04 Eylül 2020
ERZURUM EĞİTİM TARİHİ MÜZESİ
760 Okunma.
29 Ağustos 2020
30 AĞUSTOS ZAFERİ VE İKİ TAZEGÜLLÜ
690 Okunma.
19 Ağustos 2020
AMERİKALILAR BUNLARI YAPARKEN NEREDEYDİNİZ?
771 Okunma.
11 Ağustos 2020
HİLÂFET HALİFELİK TARİHSEL SÜREÇ
641 Okunma.
02 Ağustos 2020
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA AÇIK MEKTUP
693 Okunma.
28 Temmuz 2020
101 YIL ÖNCE ERBAA VE ERZURUM'LU NAHİYE MÜDÜRÜ
642 Okunma.
19 Temmuz 2020
YAYLADA BİR NEHİR: KARASU
784 Okunma.
14 Temmuz 2020
TARİHÎ TÜRK YURTLARINDA EMPERYAL OYUNLAR SONA ERMELİDİR.
583 Okunma.
20 Haziran 2020
KAHRAMAN DOKTORLAR VE KOVİT -19 ÜZERİNE
781 Okunma.
31 Mayıs 2020
AÇIK HAVADA CUMA NAMAZI
793 Okunma.
26 Mayıs 2020
KORONA BİZİ AKILLANDIRAMADI...!
655 Okunma.
04 Mayıs 2020
KORONA ERZURUM VE ÖLÜM
1228 Okunma.
28 Nisan 2020
REFORMİST VE MUHAFAZAKAR AYDINLARIN ÇELİŞKİSİ
743 Okunma.
09 Nisan 2020
CAMİDE DEĞİL TOPLUM HAYATINDA DA SAFLARI SIKLAŞTIRIN
910 Okunma.
29 Mart 2020
GÜCÜM ARTIK SADECE DUAYA YETİYOR
940 Okunma.
24 Mart 2020
GÜN TEDBİR ALAMA,BARIŞ VE KARDEŞLEŞME GÜNÜDÜR
772 Okunma.
22 Mart 2020
Hiç bir insan kendi yanlışını İslâm'a mal etmesin
637 Okunma.
16 Mart 2020
KORONA'DAN ÖNCE, KORONA'DAN SONRA
822 Okunma.
02 Mart 2020
GÖÇ,HİCRET,SÜRGÜN
940 Okunma.
09 Şubat 2020
FİLİSTİNDE SON TANGO ve TRUMP
944 Okunma.
02 Şubat 2020
DEPREM VE KADER
781 Okunma.
21 Ocak 2020
2020 YILINDA ÖZELEŞTİRİ YAPMAK
791 Okunma.
14 Ocak 2020
KALKINMA AMA NASIL?
791 Okunma.
06 Ocak 2020
MEHDİ İLE YEHOVA'NIN SAVAŞINA HAZIR OLUN
980 Okunma.
01 Ocak 2020
NOEL YÂ DA YILBAŞI
777 Okunma.
15 Aralık 2019
SİZ HİÇ HODAK OLDUNUZ MU?
1127 Okunma.
03 Aralık 2019
ERZURUMUN SORUNLARI VE SİYASİLERE ÇAĞRI
951 Okunma.
23 Kasım 2019
ÖĞRETMEN HATIRALARI OKUNUR
867 Okunma.
11 Kasım 2019
NE OLDU BİZE, BU GİDİŞ NEREYE?
1343 Okunma.
31 Ekim 2019
ERZURUMUN GERİ KALMASININ ZİHİN KODLARI
913 Okunma.
26 Ekim 2019
BARIŞ PINARI HAREKATI KAHRAMAN ORDUMUZ VE SONUÇLARI
858 Okunma.
23 Ekim 2019
ERZURUM'U TANITABİLİYOR MUYUZ?
893 Okunma.
20 Ekim 2019
Sultan Melik Mahallesi ve diğerleri...
1112 Okunma.
16 Ekim 2019
DARAĞACI MAHALLESİ
843 Okunma.
06 Ekim 2019
TEPE MEZARLIĞI
882 Okunma.
05 Ekim 2019
İFTİRA
894 Okunma.
09 Eylül 2019
HACI CUMA MAHALLESİNDEN ERZURUMU SEYRETMEK
1495 Okunma.
05 Eylül 2019
ERZURUM İLE SİVAS'IN SİYASETTEKİ AĞIRLIĞI
860 Okunma.
29 Ağustos 2019
ILICA: NEREDEN NEREYE
1073 Okunma.
28 Ağustos 2019
ASKERİ MEKTEPLERİN KISA GEÇMİŞİ
1242 Okunma.
18 Ağustos 2019
BENİMLE YÜRMEK İSTER MİSİNİZ?
1035 Okunma.
13 Ağustos 2019
ALLAH'U EKBER DAĞINDA DONARAK ŞEHİT OLANLARI ANMA VE UYKU TULUMU
983 Okunma.
02 Ağustos 2019
SÜLEYMAN NECATİ VE ERZURUM
1008 Okunma.
20 Temmuz 2019
100. YILINDA MİLLİ MÜCADELE VE ERZURUM -1
944 Okunma.
17 Temmuz 2019
SON ARZUSU OLAN TATAR BÖREĞİNİ YAPAMAMIŞTI
967 Okunma.
11 Temmuz 2019
SAYIN VALİM VE KÜLTÜR MÜDÜRÜNE TEŞEKKÜRLER
1120 Okunma.
06 Temmuz 2019
BAYRAKTAR'DAN KARAYAZI'YA
977 Okunma.
19 Haziran 2019
Bir Şehadet Üzerine İnanları Düşünmeye Çağırmak
1088 Okunma.
09 Haziran 2019
TÜRK COĞRAFYASINDA ETNİK TAHRİK YAPILMAMALIDIR
1073 Okunma.
03 Haziran 2019
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI'NA AÇIK MEKTUP
1177 Okunma.
19 Mayıs 2019
100 YIL ÖNCE 19 MAYIS
1040 Okunma.
10 Mayıs 2019
KAYBETTİK...! MAĞLUP OLDUK...!
1039 Okunma.
07 Mayıs 2019
Dil...
1199 Okunma.
25 Nisan 2019
ERZURUM KİTAP FUARI
1371 Okunma.
21 Nisan 2019
Kuyumcu Hafız Nusret Gedik
1558 Okunma.
14 Nisan 2019
YEŞİL MERCİMEK ÜRETİMİ VE ÇÖZÜM
1342 Okunma.
26 Mart 2019
ÖNLÜK, FORMA ve AİDİYET DUYGUSU
1272 Okunma.
17 Mart 2019
ŞEHİT BURAK TATAR'IN SON VASİYETİ
1351 Okunma.
12 Şubat 2019
PALANDÖKEN BELEDİYESİ ve BEYAZ ŞEHİR PALANDÖKEN DERGİSİ
1957 Okunma.
10 Şubat 2019
KARA TREN VE ERZURUM İSTASYONU
1270 Okunma.
05 Şubat 2019
HEYBELİADA PAPAZ MEKTEBİ VE RUM OKULLARI
1816 Okunma.
16 Ocak 2019
KENEVİR EKİMİNDEN BEZİRHANELERE
1591 Okunma.
06 Ocak 2019
RADİKAL İSLAMCILARIN DEĞİŞİMİ
1375 Okunma.
25 Aralık 2018
SARIKAMIŞ ANMA TÖRENLERİ Er-Vak'ın ESERİDİR
1493 Okunma.
03 Aralık 2018
TARIMSAL ÜRETİM NASIL ARTIRILIR
1755 Okunma.
17 Kasım 2018
TUZAK VE PROVAKATÖR
1719 Okunma.
14 Kasım 2018
OSMANLI PAY EDİLİRKEN
1387 Okunma.
04 Kasım 2018
AZİZİYE TABYALARI, NENE HATUN VE 9 KASIM RUHU
1746 Okunma.
31 Ekim 2018
Av. Tuncer Aktaş Güzel İnsandı
1427 Okunma.
21 Ekim 2018
TARİHÎ TÜRK-ERMENİ MESELESİNE KISA BİR BAKIŞ…
1526 Okunma.
14 Ekim 2018
Güzel Bir Bürokrat
2122 Okunma.
02 Ekim 2018
BÜYÜK SELÇUKLU VEZİRİ NİZAM'ÜL-MÜLK
1895 Okunma.
26 Eylül 2018
NE OLDU BİZE?
1932 Okunma.
17 Eylül 2018
Erzurum'un Yeni Milli Eğitim Müdürünü Neler Bekliyor?
1498 Okunma.
09 Eylül 2018
Duymak istemiyorum!
1876 Okunma.
02 Eylül 2018
Erzurum'da Eğitim Çıkmazı ve Yeni Müdürden Beklentilerimiz
1722 Okunma.
29 Ağustos 2018
TÜRK ORDUSU VE ZAFER BAYRAMI
1466 Okunma.
13 Ağustos 2018
Türkiye-ABD'nin 71 yıllık müttefikliği üzerine
2246 Okunma.
05 Ağustos 2018
ERZURUMUN ALTIN YILLARI(1948-1985)
1812 Okunma.
03 Ağustos 2018
ERZURUM RADYOSU KAPATILMASIN
1417 Okunma.
30 Temmuz 2018
OSMANLI TOPLUMU VE BÜROKRASİ
1643 Okunma.
23 Temmuz 2018
23 TEMMUZ ERZURUM KONGRESİ
1731 Okunma.
17 Temmuz 2018
Mehmet Sekmen Başkanıma Açık Mektup
1574 Okunma.
06 Temmuz 2018
ERZURUM'DAN NARMAN'A
1900 Okunma.
04 Temmuz 2018
Adalet Yine Adalet
1697 Okunma.
27 Haziran 2018
Taş Kalpli!
1913 Okunma.
07 Haziran 2018
Prof. Dr. EROL KÜRKÇÜOĞLU
3418 Okunma.
03 Mayıs 2018
2026 KIŞ OLİMPİYATLARI ERZURUM'A
2631 Okunma.
28 Nisan 2018
Özlemim...
1847 Okunma.
13 Nisan 2018
Milli Eğitim Bakanlığı Tartışılırken
1948 Okunma.
05 Nisan 2018
Acı, Dram ve Çaresizlik
1635 Okunma.
02 Nisan 2018
Gün Batımında Erzurum Ovası
1787 Okunma.
29 Mart 2018
Milli Eğitim Bakalığı'na Açık Mektup
1987 Okunma.
21 Mart 2018
BİBİLİK oyununu oynadınız mı?
2082 Okunma.
13 Mart 2018
12 Mart Erzurum'un Kurtuluşu ve Yapılan Yanlışlar
2803 Okunma.
05 Mart 2018
Mehmetçik Vakfı ve Afrinde Mehmetçik
2051 Okunma.
14 Şubat 2018
İnsan ve Şeytan Arkadaş Olursa
2179 Okunma.
02 Şubat 2018
O, Bizim Namusumuzu Korudu
2037 Okunma.
26 Ocak 2018
İbrahim Erkal Kültür Merkezi
2083 Okunma.
23 Ocak 2018
Kan Sınırları Haritasından Afrin'e
1904 Okunma.
11 Ocak 2018
Topdağı Caddesi'nden Mecidiye Tabyası'na
2060 Okunma.
06 Ocak 2018
Sarıkamış Anma Törenleri ERVAK'ın Eseridir
1878 Okunma.
02 Ocak 2018
2017 yılı Erzurum Değerlendirmesi
1829 Okunma.
27 Aralık 2017
Şehit oldular...
1815 Okunma.
16 Aralık 2017
Erzurum'da kapanan fabrikalar
3228 Okunma.
07 Aralık 2017
Kudüs ve Mescid-i Aksa'nın Kısa Tarihçesi
2173 Okunma.
25 Kasım 2017
Kanmayın, kandırılmayın, kandırmayın...
2056 Okunma.
23 Kasım 2017
Öğretmen Olmak
1995 Okunma.
16 Kasım 2017
Taziye Çadırı Kaldırılsın!
2484 Okunma.
11 Kasım 2017
140 yıl sonra Aziziye Tabyalarına yürümek
1972 Okunma.
08 Kasım 2017
Eğitimde Kısır Döngü…
2017 Okunma.
06 Kasım 2017
İftira olmuştan beterdir
2075 Okunma.
27 Ekim 2017
Cumhurıyete giden yol
1928 Okunma.
26 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-3
2027 Okunma.
21 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-2
2081 Okunma.
14 Ekim 2017
Milli Mücadele Erzurum'dan Başlıyor-1
2205 Okunma.
09 Ekim 2017
Şarapnelin kopardığı kol ve toprağa damlayan kan
2140 Okunma.
04 Ekim 2017
Kağızmana Ismarladım Nar Gele...
2171 Okunma.
02 Ekim 2017
Yöneticilerde İtikafa Girse
1897 Okunma.
27 Eylül 2017
Eğitimde her değişim iflasın göstergesidir
2030 Okunma.
23 Eylül 2017
Ciddi, Ciddiyet,Ciddi Olmak..!
2254 Okunma.
19 Eylül 2017
ERZURUM'DA BİR MEKÂN: HAMZAHANE
2203 Okunma.
Haber Yazılımı