Yazı Detayı
02 Aralık 2019 - Pazartesi 22:50 Bu yazı 326 kez okundu
 
Türkçenin durumu üzerine aykırı sözler!
D.Mehmet DOĞAN
dmdogan@gmail.com
 
 
Türkçe, dilimiz… ihtilaf konusu olabilir mi? İhtilaf konusu olursa, mevzuyla ilgili tartışmalardan olumlu sonuç alınabilir mi?

Unvanı yüksek bir dil akademisyeni, ısrarla Türkçenin en güçlü çağını yaşadığını söylüyor. Ne kadar inanmak isterdik!

Hani “yalan da olsa söyle, hoşuma gidiyor” denir ya, o mevkideyiz!

Akademisyenimizin öne sürdüğü delillerle ilgili ciddi bir mesaisinin olmadığı metninden anlaşılıyor. Sonunda da “ama”… diyor “çok ciddi bir metin oluşturma sorunu var. Akademisyeni (Türk dili/Türkçe uzmanları dahil), aydını, metin oluşturma konusunda ciddi bir zaaf içinde.”

“Metin oluşturma”, yani yazma! Biz daha ötesini söyleyelim konuşmada da zaaf içindeyiz.

Neden zaaf içindeyiz? Bu konuları en çok dile getirenlerdenim. “Et-tekraru ahsen velev kâne yüz seksen” demektense, bir başka üniversite hocasının, bu sefer bir sosyoloğun görüşlerini aktaralım:

“Türkçe’nin bilim veya felsefe dili olup olamayacağı tarzında ‘çıtası çok yükseğe konulmuş’ tartışmalar yerine, ‘ortalama medenî toplumlar’ın gündelik dilleriyle rekabet edebilirliğini” tartışmalıyız. “Bu haliyle Türkçe, gündelik dilde kullanılan kelime çeşitliliği bakımından bile geçer not alması oldukça zor bir “fukara kullanım”ın zulmü altındadır.”

80’li yıllarda muhafazakâr cenahın “yaşayan Türkçe” tezi de büyük ölçüde geçersiz bir iddia hâline gelmiştir. “Türkçe’nin lingo-klast aracılığıyla uğratıldığı yıkımdan sağ kurtulan nüfus oranının bir hayli fazla olduğu o yılların ardından günümüzde o nüfusun ‘kendi Türkçe zenginliğini aktaramadan’ hayat sahnesinden çekilmesi sonucunda, bugün ‘yaşayan Türkçe’ sözünü ettiğimiz ‘yaygın ve fakir Türkçe’ haline gelmiştir. Bu Türkçe ile değil bilimsel ve felsefî yayınları, eski amele hanlarında saz eşliğinde çığırılan Türküleri bile anlamanız mümkün değildir.”

“19. yüzyıl sonu ile 20. yüzyılın başlarında yüksek öğretimli Türkler arasında cârî dil varlığı, örneğin Ömer Seyfettin, Fuat Köprülü, Ziya Gökalp, Yahya Kemal ya da Zeki Velîdî Togan’ın hiçbir komplekse kapılmadan kullandıkları haliyle Türkçe, bütün lingua-frankalarla boy ölçüşebilecek” güçte idi. “Haydi o ‘gayet mektepli Türkçe’yi bir yana bırakalım. Halk edebiyatımızın ister türküler, destanlar, isterse nefesler ve deyişler şeklindeki örneklerine dahi baksak, bugün ‘dolaşımdaki Türkçe’ de diyebileceğimiz Türkçe kullanımı, halk edebiyatımız karşısında da gayet fakir bir Türkçe’dir. Bütün bu ‘Türkçeler’i tanımak bahtiyarlığına nail olmuş ve hasbelkader yabancı dil de öğrenmiş bir Türk olarak gençlerine lisansüstü eğitim sonunda dahi Türkçe’nin bu zenginliğini kazandıramamış bir ülkede yaşıyor olmaktan fena halde muztaribim.”

“Türkçe, bilim veya felsefe dili olabilecek zengin bir dil varlığı potansiyeline sahiptir; lâkin, bunu en fazla dert edinir görünenlerin önce kendilerini hesaba çekerek bu dilin ne kadar fakiri olduklarını tartmaları gerekir. Nüfusunun neredeyse 80’i kendi dilinin cahili bir toplumun yöneticileri, yoksulluğun bu kültürel türünden kurtuluş için bir adım atacaksa sanırım önce kendi fukaralıklarının farkına varmak zorundadırlar.”

Metni bayağı kısalttığım fark edilmiştir sanırım. Esasen, bütün metni alıp altına imzamı atmakta beis görmezdim!

Dil konusu, önce dilcilerin kabul ettiği bir mesele olmak zorunda. Hayâl içinde yüzmekle bir yere varılmaz, mesele büyük; her geçen gün daha da büyüyor.

Bir başka, üniversite hocası, rektörlük de yapmış, bakın neler söylüyor: “Okuduğunu anlayamamak çok daha temel bir sorun. Türkçe metni okuyan öğrencilerimizin önemli bir bölümü içeriğini anlayamıyor. Bu öğrenciler fen ve matematik sorularını nasıl çözebilsinler? Kişi başı milli geliri sadece 2500 dolar olan Vietnam fen sınavında 8’inci olurken bizim 52’inci olmamızı açıklamak hiç kolay değil.”

Biz halimizden memnunken, bu PİSA da nereden çıktı?

Biz pizzacı olduk, PİSA başımıza belâ oldu!

02.12.2019-Karar

 
Etiketler: Türkçenin, durumu, üzerine, aykırı, sözler!,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
23 Haziran 2020
Dil toprağını kaybediyoruz!
175 Okunma.
20 Haziran 2020
Osmanlı Devleti’ni kim kurdu?
161 Okunma.
13 Haziran 2020
Ayasofya: Bir hükümranlık sınaması!
165 Okunma.
04 Haziran 2020
Yeni tanrımız: Hijyen!
115 Okunma.
16 Mayıs 2020
Türkçeyi gürültüye getirme bayramları!
287 Okunma.
21 Nisan 2020
Köyleri Ayarlama Enstitüsü!
406 Okunma.
06 Nisan 2020
Diyanet’ten tarafsızlık talep edenlere bakın!
311 Okunma.
30 Mart 2020
İzolasyona hayır!
386 Okunma.
26 Mart 2020
Türkçe Yûnus diye göründü!
616 Okunma.
25 Mart 2020
“Önlem”i alalım mı, satalım mı?
310 Okunma.
21 Mart 2020
Generalin Ölümü
309 Okunma.
05 Mart 2020
Bu yeni komşu “yabancımız” değil!
278 Okunma.
04 Mart 2020
Boş tepe...
585 Okunma.
02 Mart 2020
İşimiz gücümüz yok mu?
235 Okunma.
20 Şubat 2020
‘Gezi’yi hatırlamak
264 Okunma.
07 Şubat 2020
Âtıf Hoca’yı unutmamak…
332 Okunma.
21 Ocak 2020
Ecevitlerin sonuncusu…
244 Okunma.
13 Ocak 2020
Kültürde asıl mesele, medeniyet ufkunu kaybetmemek
385 Okunma.
08 Ocak 2020
Erzurum bahsi açılınca…
319 Okunma.
07 Ocak 2020
İlân edilmemiş savaşın ilânına doğru mu?
405 Okunma.
06 Ocak 2020
İran ne yapar?
358 Okunma.
04 Ocak 2020
Aziziye sırf Erzurum hanımlarının bir kalkışması mıydı?
320 Okunma.
28 Aralık 2019
Erzurum’da iki sıcak gün
344 Okunma.
24 Aralık 2019
‘Beşlik simit’ten bugüne
305 Okunma.
11 Aralık 2019
Kendini ödüllendirmenin Nobel’i!
487 Okunma.
09 Aralık 2019
Ey efendi Paris’e git!
336 Okunma.
06 Aralık 2019
Antep’te acıkmak...
211 Okunma.
27 Kasım 2019
Kapanan tekkeler-Kapanmayan tekkeler
475 Okunma.
07 Kasım 2019
Bakanlık olmasa, milli eğitim yoluna girer mi?
407 Okunma.
19 Ekim 2019
Barış çığırtkanlığı!
329 Okunma.
24 Eylül 2019
ABD ile savaşta yeni safhaya doğru?
490 Okunma.
11 Eylül 2019
Güvenli bölge yahut Türkiye’nin ABD-İsrail sınırı
552 Okunma.
09 Eylül 2019
Kârisine Kitap Sualleri
375 Okunma.
04 Eylül 2019
Atatürkçülük ideoloji mi, kült mü?
425 Okunma.
02 Eylül 2019
Hutbede kimden bahsedelim?
448 Okunma.
27 Ağustos 2019
Kayyımın kayyumu!
311 Okunma.
22 Ağustos 2019
Tuna, Tuna yeşil Tuna! Attın beni tundan tuna!
447 Okunma.
02 Ağustos 2019
Yolunuz çimerlikten geçti mi?
577 Okunma.
23 Temmuz 2019
“Kıbrıs meselesi” mi dediniz?
465 Okunma.
03 Temmuz 2019
Muhasebeyi zamanında yapmak
367 Okunma.
26 Haziran 2019
Ben dememiştim!
623 Okunma.
22 Mayıs 2019
Anadolu’dan önce Kudüs…
498 Okunma.
20 Mayıs 2019
Mescid-i Aksa’yı gördüm…
377 Okunma.
13 Mayıs 2019
Seçimden daha mühim şeyler
469 Okunma.
11 Mayıs 2019
Ramazanın eskisi yenisi
495 Okunma.
07 Mayıs 2019
Zor bir yazı
488 Okunma.
06 Mayıs 2019
Edebiyatın sayısalı!
354 Okunma.
27 Nisan 2019
“Batı medeniyeti” tasavvurumuzun çöküşü
540 Okunma.
22 Nisan 2019
Sonuç ve tepkiler
422 Okunma.
15 Nisan 2019
İstanbul nasıl kurtulur?
619 Okunma.
11 Nisan 2019
İsimler müşterek değil mi yoksa?
529 Okunma.
07 Nisan 2019
Oltu İslâm Şûrası: Aradan geçti yüz sene…
952 Okunma.
04 Nisan 2019
Ankara’nın 2019 Seçim hatırası!
549 Okunma.
29 Mart 2019
Baharın kıyısında Erzurum
591 Okunma.
29 Mart 2019
Seçmen neyi seçer?
625 Okunma.
27 Mart 2019
Muhsin Yazıcıoğlu’nu siyaseten hatırlamak...
626 Okunma.
25 Mart 2019
“İnkılâp tarihi”nin hüzünlü başlangıcı…
479 Okunma.
20 Mart 2019
Neyin tiryakisi olduk?
691 Okunma.
12 Mart 2019
İstiklâl Marşı’nı değiştirmek!
597 Okunma.
05 Mart 2019
‘Kombin’in ‘konsolidasyon’u!
598 Okunma.
28 Şubat 2019
Başkanları kibir mahvedecek!
642 Okunma.
12 Şubat 2019
Alanya bu mevsimde iyi gelir!
896 Okunma.
05 Şubat 2019
ŞEHRİ YÖNETMEK!
773 Okunma.
04 Şubat 2019
Türkçe “manifesto”su!
637 Okunma.
29 Ocak 2019
Ankara’nın zor seçimi
767 Okunma.
23 Ocak 2019
Atatürkçülük bitti, fakat ticareti zirvede!
835 Okunma.
22 Ocak 2019
Uygarlar ve Uygurlar!
787 Okunma.
15 Ocak 2019
Yüzüncü yılda ideolojik ‘gerçek’lere teslim olmamak
850 Okunma.
10 Ocak 2019
Doğu Türkistan güllük gülistanlık!
855 Okunma.
07 Ocak 2019
RTÜK beni icraya verecek!
835 Okunma.
31 Aralık 2018
Suud’un dünya kültürel mirası!
810 Okunma.
27 Aralık 2018
Kahraman ırkıma yok izmihlâl!
814 Okunma.
25 Aralık 2018
Âkif, Abdülhamid ve İttihatçılar
909 Okunma.
21 Aralık 2018
100 Temel’e sevinsek mi, üzülsek mi?
795 Okunma.
16 Aralık 2018
Destur, Dedem Korkud!
870 Okunma.
06 Aralık 2018
Medeniyet diline şapka çıkarmak!
883 Okunma.
04 Aralık 2018
Kadının adı çok!
733 Okunma.
27 Kasım 2018
Şehirlerin kimyası ne zaman bozuldu?
998 Okunma.
26 Kasım 2018
Heykel kırmak yahut öpmek!
855 Okunma.
23 Kasım 2018
İstersen bin var hacca...
839 Okunma.
19 Kasım 2018
Yâremi bildim yârimden imiş!
817 Okunma.
14 Kasım 2018
Yatay talimatlar, dikey uygulamalar!
971 Okunma.
04 Ekim 2018
Vatandaş Türkçe bilmek zorunda değil!
1881 Okunma.
02 Ekim 2018
İttihad-ı İslâmdan islâmcılığa
965 Okunma.
25 Eylül 2018
‘Teknofest’ten sonra ‘linguafest’!
1036 Okunma.
25 Eylül 2018
Yorgunum dostlar!
937 Okunma.
13 Eylül 2018
Gençken yazmak, yazarak genç kalmak
1238 Okunma.
10 Eylül 2018
Makam aracı mı, araç makamı mı?
1130 Okunma.
05 Eylül 2018
Dön baba dönelim!
1008 Okunma.
15 Ağustos 2018
Savaş ABD ile!
1784 Okunma.
11 Ağustos 2018
ABD ile Savaş kapıda mı?
1301 Okunma.
03 Ağustos 2018
41 bin 281 sıfır!
1277 Okunma.
15 Temmuz 2018
Darbeye karşı “Türk refleksi”!
1749 Okunma.
04 Temmuz 2018
CHP Seçmeni: İttihatçılık ruhunda var!
1370 Okunma.
29 Haziran 2018
Askerliğin bedeli...
1177 Okunma.
25 Haziran 2018
Veyl galiplere!
1176 Okunma.
18 Haziran 2018
Suud ülkesinde ABD buyruğu dinî hükümlerin üstünde mi?
1151 Okunma.
12 Haziran 2018
“Erzurum’un, Erzurumlunun kadirşinaslığına, vefasına minnetarım”
1483 Okunma.
07 Haziran 2018
Âdil bir seçim olmayacak...
1212 Okunma.
05 Haziran 2018
Kudüs’ü konuşmak...
1143 Okunma.
31 Mayıs 2018
Seçimlerle ilgili otoritemiz var, dille ilgili yok!
1175 Okunma.
29 Mayıs 2018
Fethin yıldönümü dolayısıyla: Fetih cephesi, işgal cephesi!
1146 Okunma.
26 Mayıs 2018
Bizim aklımız ermez ekonomiye, faize!
1204 Okunma.
24 Mayıs 2018
“Millet Bahçesi” mümkün mü?
1502 Okunma.
15 Mayıs 2018
Kudüs konusunda gerçek düşman kim?
1293 Okunma.
12 Mayıs 2018
Nehir türküler!
1406 Okunma.
21 Nisan 2018
Amerika Türkiye sınırını nasıl koruyacak?
1746 Okunma.
02 Nisan 2018
Dinlediğimiz her türkü mankurtlaşmaya isyanımızdır!
1326 Okunma.
27 Mart 2018
Cengiz Aytmatov'un dünya literatürüne armağan ettiği kavram: Mankurtlaşma
1550 Okunma.
20 Mart 2018
Güzel adamdı Hasan Celâl Güzel!
1693 Okunma.
16 Mart 2018
İstiklâl Marşı’nı bestesinden kurtarmak
1976 Okunma.
05 Mart 2018
Afrin’de verilen “tam bağımsızlık” savaşı!
2043 Okunma.
26 Şubat 2018
GayriMüslim Türkiye’ye getirilmeli mi?
1431 Okunma.
19 Şubat 2018
Kemal Tahir, Nureddin Topçu ve Osman Turan’ı okudu mu?
1419 Okunma.
17 Şubat 2018
ABD boksuna karşı Osmanlı tokadı!
1149 Okunma.
12 Şubat 2018
Bunlar “hamakat benim karakterimdir” demek istiyorlar!
1418 Okunma.
09 Şubat 2018
Mütecaviz Amerika!
1194 Okunma.
05 Şubat 2018
Anıtkabir’e neden gitmem?
1379 Okunma.
03 Şubat 2018
Suriye’de Kuva-yı Milliye!
1239 Okunma.
27 Ocak 2018
Kadınlık ihtirasları anneliğe ve aileye mi, kariyere mi yönelecek?
1383 Okunma.
26 Ocak 2018
Gazilik meselesi
1369 Okunma.
23 Ocak 2018
Kadınları “adam” yerine koymamak!
1311 Okunma.
17 Ocak 2018
MHP Atsızcı mı?
1301 Okunma.
11 Ocak 2018
Milliyetin mayası ne?
1195 Okunma.
01 Ocak 2018
“Türkçenin şölenleri”nin çeyrek asrı...
1433 Okunma.
28 Aralık 2017
Terör baronundan yazar icad etmek!
1267 Okunma.
14 Aralık 2017
Doğu Kudüs/Batı Mekke!
1499 Okunma.
12 Aralık 2017
Köroğlu’nun Bolu’su!
1320 Okunma.
08 Aralık 2017
Gafil müslümanlara son çağrı: Umre gezilerinizi iptal edin!
2102 Okunma.
30 Kasım 2017
"Görüntü bombardımanı altında yaşamaya ve düşünmeye çalışıyoruz."
1484 Okunma.
22 Kasım 2017
NATO: Özür dileriz, ama gerçek düşmanımız sizsiniz!
1560 Okunma.
20 Kasım 2017
Araplar kendi haline bırakılsa, ortadoğuda bu dandik devletlerin hiç biri kalmaz!
1447 Okunma.
16 Kasım 2017
Neo-atatürkçülük veya işte meydan-ı cehalet!
1551 Okunma.
13 Kasım 2017
Sözlükle, kelimelerle hür ufuklara yürüyüş
1502 Okunma.
10 Kasım 2017
Atatürkçülük diriltilebilir mi?
1469 Okunma.
07 Kasım 2017
“Kur’an mucizeleri müzesi”
1574 Okunma.
03 Kasım 2017
Dil Kurumu’nu işe yaratmak!
1395 Okunma.
31 Ekim 2017
“Ankara köydü” masalını Melih Gökçek’ten dinlemek!
1484 Okunma.
30 Ekim 2017
Gecikmiş Bir İstifa
1648 Okunma.
10 Ekim 2017
Sivasla tanışıklığımızın 40. yılında
1583 Okunma.
05 Ekim 2017
Hacıyatmaz ve kaselisler
1495 Okunma.
29 Eylül 2017
Avara kasnak bir kurum: TDK!
1575 Okunma.
21 Eylül 2017
D. Mehmet Doğan: “Kâbe imamı”nın arkasında namaz kılmak caiz mi?
1551 Okunma.
Haber Yazılımı